Hoe kun je sturen op kansen bij overnames van vakantieparken? 

Nog veel Overijsselse overnames voor de boeg 

Luister aflevering 3 hieronder:

Overnames van vakantieparken zijn een belangrijk moment van verandering, en daarmee belangrijk voor de vitaliteit van een park. Of het nu groots bekend wordt gemaakt of niet: de gasten, gemeente en andere betrokkenen krijgen te maken met een (iets) ander park. En de bekende ketens lijken ook in Overijssel op overnamepad. Is dat juist wel of niet wenselijk en heb je überhaupt invloed op zo’n ontwikkeling? Kortom: hoe ben je als gemeente goed voorbereid als je te maken krijgt met een overname?
Net als in de rest van Nederland veranderen in Overijssel veel bedrijven van eigenaar. Klaas van Erp van Maas recreatie bedrijfsmakelaardij merkt ook dat er meer parken overgenomen worden. “Waar voorheen de tijd aan taxeren en verkopen gelijk lag, zijn we nu meer bezig met verkopen. Ton Vermeulen, hoofdredacteur van NRIT Media, herkent dat beeld. Hij heeft onderzoek gedaan naar overnames van de afgelopen 10 jaar. Hoeveel overnames er precies zijn, is niet bekend. Er ontbreekt een centrale registratie.  

Bang voor gedoe bij een verandering 
Er komt in Overijssel nog een hoos overnames, verwacht Jeske van Gerven, projectleider van het Expertisecentrum Vitale Vakantieparken Overijssel. “De laatste jaren komt er een versnelling in dat proces. Dat lijkt vooral te komen doordat in Overijssel het toerisme wat later op gang kwam dan in de rest van Nederland. De vergrijzing doet nu pas zijn intrede.” Overnames vinden tegenwoordig minder vaak binnen de familie plaats dan eerder, vertelt Klaas van Erp van Maas Makelaardij. En waar een overname vroeger altijd breed uitgelicht werd, is dit nu soms juist in nevelen gehuld. Waarom? Van Erp: “Een nieuwe eigenaar zorgt voor veranderingen.” Mensen in de buurt zijn daar soms bang voor. En dus kan er gedoe van komen. In Overijssel is, behalve van bedrijfsmatig geëxploiteerde parken, ook sprake van veel uitgeponde parken, die dus in eigendom zijn van vele particuliere eigenaren. Dit soort parken kennen geen groot overnamemoment, omdat ze in kleine stukjes (vakantiewoning voor vakantiewoning) van eigenaar wisselen.  

Bekende ketens op overnamepad 
Hoe zit het precies met de ‘grote’ ketens? Zijn ze in Overijssel inderdaad op overnamepad? Vermeulen: “Het lijkt soms of alles door ketens wordt gekocht. Net iets meer dan de helft van de aangeboden parken blijkt door een keten te worden gekocht. De marketingkracht van een keten is groot, ze vallen op. Zij bieden samen ongeveer een derde van het totale aantal standplaatsen in Nederland. Klaas van Erp denkt dat de overnames ook extra opvallen, omdat het fenomeen ‘ketens’ redelijk nieuw is op de Nederlandse vakantieparkenmarkt. In Overijssel valt slechts 20 van de meer dan 300 parken onder een grotere keten. Dit aantal groeit licht.  

Wat is het toekomstplan van een vakantiepark?  
Met een nieuwe eigenaar gaat een park veranderen. Soms beperkt: er wordt bijvoorbeeld een nieuw openluchtzwembad gebouwd. Soms ingrijpend door het laten vervallen van alle jaarplaatsen. Is de overname van een park door een keten dan een kans of een risico? Ketens zijn vaak de partijen die de grootste veranderingen doorvoeren, omdat zij meer investeringen kunnen doen en het park moet vaak voldoen aan de normen van de keten. Die grote, zichtbare verandering leidt tot onzekerheid en dat vinden mensen spannend. De vraag is dus vooral: op welke manier wordt een park overgenomen?  

Het drama van de jaarplaatshouder of de zakelijke opbrengst 
Voor jaarplaatshouders of seizoensplaatshouders kan een overname een drama betekenen. Hun vaste stek komt daardoor soms te vervallen. Dat is dan een ingrijpende verandering voor hen persoonlijk. Want jaarplaatshouders zijn erg gehecht aan hun plek en vormen met hun medejaarplaatshouders vaak een hechte gemeenschap. Zakelijk gezien is de keuze echter begrijpelijk. “Het handhaven van de jaarplaatsen is vaak geen optie, omdat het park aan rennovatie toe is. Daar is investeringscapaciteit voor nodig. Een jaarplaatshouder brengt zo’n 3.000 euro op, een verhuuraccommodatie kan 20.000 euro opleveren”, geeft Vermeulen aan. “Soms wordt gezegd dat het omzetten van de jaarplaats in duurdere verhuuraccommodaties het recreëren te exclusief maakt. Daar kun je het argument tegenover zetten dat in plaats van dat één gezin van die plaats geniet, er 30 gezinnen van de plek genieten bij de omzetting in een verhuuraccommodatie.”  

Van jaarplaats naar toerisme  
Niet alleen voor de ondernemer zijn ‘gewone’ verhuuraccommodaties interessanter. Toeristen geven meer geld uit in de omgeving dan een jaarplaatshouder, weet Klaas van Erp: “Op die manier heeft een toeristisch park een heel andere spin-off op de omgeving. Zij doen boodschappen, maken gebruik van horeca, gaan dagjes weg.” Van Gerven is het ermee eens: “Daardoor kan de bakker open blijven, kunnen sport- en spelaccommodaties overleven. Het geeft een impuls aan de lokale voorzieningen.” De keerzijde is er ook: meer toeristen kan ook tot meer ‘toestanden’ leiden, zoals bijvoorbeeld een teveel aan wielrenners en gevaarlijke wegen daardoor.  

Zorg voor een visie op recreatie en op vakantieparken 
De vraag rijst dan: moet je als overheid invloed willen hebben op overnames en zo ja, hoe dan? Het antwoord is niet eenduidig. Volgens Vermeulen is het cruciaal om een goede gesprekspartner te kunnen zijn voor een ondernemer van een vakantiepark, om te weten wat er speelt en waar een park naartoe gaat. Dan kun je daarop anticiperen of inspelen. “Om een goede gesprekspartner te zijn moet je snappen hoe het wereldje werkt.” Voor gemeenten is het verstandig om een plan, een visie, te hebben op recreatie in het algemeen en de parken in het bijzonder. Wat voor vakantieparken wil je in jouw gemeente hebben? Zo weten (aanstaande) parkeigenaren waar ze op kunnen rekenen in jouw gemeente. 

Zo kun je als gemeente invloed uitoefenen 
Het bestemmingsplan is de aangewezen tool om invloed uit te oefenen. Komt er een aanvraag voor een bestemmingsplanwijziging? Dan is dat een moment om als gemeente te vragen naar het bedrijfsplan en in gesprek te gaan met de partij. Wat is het plan voor de toekomst en hoeverre past dit in de gemeentelijke visie? Daarbij moet je als gemeente bewust zijn dat een bestemmingsplan ongewild soms te veel ruimte kan bieden. Dat is niet gunstig voor gemeenten die invloed willen hebben op de toekomstplannen van vakantieparken. Als een bestemmingsplanwijziging namelijk niet nodig is, hoeft het gesprek over de toekomst niet gevoerd te worden.  

Laat vakantieparken een positief effect op hun omgeving hebben 
Een overname is een kans voor de ondernemer, de omgeving en de gemeente. Er wordt weer geïnvesteerd in een park en dat biedt mogelijkheden voor een betere vitaliteitspositie. In sommige investeringen schuilen echter ook risico’s, met name op de langere termijn. Het is goed om daar kennis van te hebben en met deze kennis de goede stappen te zetten. Daarom ontwikkelt het Expertisecentrum Vitale Vakantieparken een handreiking om bestemmingsplannen te optimaliseren. Van Gerven: “In het belang van de maatschappij en de economie willen we ervoor zorgen dat vakantieparken zich zo ontwikkelen dat ze een positief effect op hun omgeving hebben.”  

Wil je de handreiking voor optimale bestemmingsplannen te zijner tijd ontvangen? E-mail naar info@expertisecentrumoverijssel.nl. 

    Ga terug naar het overzicht

    Expertisecentrum
    Privacybeleid

    Bekijk ons privacybeleid door op de onderstaande link te klikken:

    Privacybeleid

    Contactgegevens

    Neem direct contact op met het expertisecentrum:

    Social media

    Volg ons via de volgende kanalen: